Hướng Dẫn Lắp Đặt Quạt Hướng Trục Công Nghiệp

Mua được một chiếc quạt thông gió chất lượng cao mới chỉ là thành công một nửa. Trong lĩnh vực cơ điện (M&E), 50% độ bền và hiệu suất của thiết bị phụ thuộc hoàn toàn vào quá trình thi công. Một chiếc quạt đắt tiền nếu bị lắp sai lệch tâm, thiếu thiết bị chống rung hoặc đấu sai nguồn điện không chỉ gây ồn ào, giảm tuổi thọ motor mà còn tiềm ẩn nguy cơ chập cháy cực kỳ nguy hiểm.

Bài viết dưới đây là cuốn cẩm nang “cầm tay chỉ việc”, hướng dẫn chi tiết quy trình lắp đặt tiêu chuẩn cho cả hai dòng quạt hướng trục phổ biến nhất: Quạt thân vuông (gắn tường) và Quạt thân tròn (treo trần/nối ống), giúp anh em thợ cơ điện thi công an toàn, nhàn tênh và chuẩn xác từng milimet.

Có thể bạn chưa biết:  Cẩm Nang Quạt Hướng Trục Từ A-Z: Bảng Giá, Tiêu Chuẩn & Giải Pháp

1. Công tác chuẩn bị “cốt tử” trước khi thi công

Sự cẩn thận ngay từ ban đầu sẽ giúp bạn tránh được tình trạng phải tháo ra lắp lại vô số lần khi đang ở trên giàn giáo cao.

Kiểm tra thiết bị và phụ kiện đi kèm

• Mở thùng kiểm tra: Ngay khi khui hộp, hãy dùng tay quay nhẹ cánh quạt. Cánh phải quay trơn tru, không có tiếng lạo xạo hay cọ xát vào vỏ lồng. Kiểm tra xem motor có dấu hiệu bị ẩm ướt trong quá trình vận chuyển hay không.

• Đọc kỹ tem mác: Đối chiếu thông số điện áp (220V hay 380V), công suất và chiều quay (thường có mũi tên dập nổi trên vỏ quạt).

• Chuẩn bị vật tư phụ: Khung thép chữ V, ron cao su bọt biển chống rung, bu-lông nở (tắc-kê đạn), ty ren, ốc vít và keo silicon chịu nhiệt.

Chuẩn bị đồ bảo hộ & dụng cụ chuyên dụng

• Trang bị an toàn: Bắt buộc sử dụng mũ bảo hộ, găng tay cách điện, đai an toàn và giàn giáo vững chắc nếu phải thi công trên độ cao vượt quá 2 mét.

• Dụng cụ đồ nghề: Máy khoan búa, máy hàn điện, đồng hồ vạn năng (VOM) hoặc Ampe kìm, kìm bấm cốt, thước thủy tĩnh (nivo).

2. Nguyên tắc vàng về “Khoảng cách khí động học” (Clearance)

Đây là kinh nghiệm xương máu mà rất nhiều thợ tay ngang mắc phải: Lắp quạt vô cùng chắc chắn nhưng quạt lại gầm rú và… không có gió! Nguyên nhân là do quạt bị “ngộp” khí.

Trước khi chọn vị trí đục lỗ tường, bạn phải tuân thủ tuyệt đối quy tắc không gian: Khoảng cách từ miệng hút/thổi của quạt đến vật cản gần nhất (như vách tường đối diện, trần nhà, hoặc tủ máy cỡ lớn) tối thiểu phải bằng 1 đến 1.5 lần đường kính của quạt.

Nếu bạn lắp quạt quá sát góc tường, luồng không khí sẽ đập vào tường và dội ngược lại (hiện tượng dội áp suất), khiến quạt bị rung bần bật, motor rít lên nhưng luồng gió tạo ra lại bằng không.

3. Các bước lắp đặt quạt hướng trục thân vuông (Gắn tường)

Dòng quạt thân vuông có chớp lật là thiết bị kinh điển trong hệ thống thông gió làm mát nhà xưởng, trang trại, nhà màng nông nghiệp.

Bước 1: Đo đạc và gia công lỗ chờ trên tường

• Kích thước đục lỗ tường hoặc cắt vách tôn thường phải lớn hơn kích thước phủ bì của khung quạt từ 1 – 2 cm để dễ dàng đưa quạt lọt lòng.

• Lưu ý gia cố: Nếu tường gạch đã cũ, mục hoặc vách tôn quá mỏng, lực rung của quạt vuông công suất lớn sẽ xé rách vách. Bắt buộc phải hàn một hệ khung thép chữ V ốp sát quanh lỗ chờ để phân tán lực tải.

Bước 2: Đưa quạt vào vị trí và chống rung

• Trước khi đẩy quạt vào lỗ, hãy dán các dải ron cao su hoặc băng keo mút xốp quanh viền khung quạt – nơi sẽ tiếp xúc trực tiếp với tường/khung thép. Đây là bí quyết “rẻ tiền nhưng vô giá” giúp triệt tiêu hoàn toàn tiếng ồn ù ù do cộng hưởng kim loại.

Bước 3: Cố định và che chắn thời tiết bên ngoài

• Dùng vít tự khoan hoặc bu-lông siết chặt 4 góc quạt vào khung V.

• Xử lý mặt ngoài: Đảm bảo hệ thống chớp lật (Louver) tự động phải bung mở dễ dàng khi quạt chạy và đóng kín mặt khi quạt dừng để ngăn nước mưa, chuột bọ. Bơm một đường keo silicon dọc theo các khe hở tiếp giáp giữa vỏ quạt và mép tường để chống thấm nước dột vào xưởng. Nên gắn thêm lưới mắt cáo inox ở mặt ngoài nếu khu vực đó có nhiều chim chóc.

4. Các bước lắp đặt quạt hướng trục thân tròn (Treo trần, nối ống gió)

Dòng quạt thân tròn mặt bích thường được ứng dụng cho hệ thống thông gió tầng hầm, hút khói PCCC hành lang hoặc cấp khí tươi.

Bước 1: Lắp đặt giá đỡ và ty ren treo trần

• Đánh dấu vị trí trên trần bê tông, dùng máy khoan cắm bu-lông nở đạn.

• Vặn các thanh ty ren (kích thước thường từ M8 – M12 tùy trọng lượng quạt) rủ xuống.

• Lắp các thanh thép chữ U ngang qua ty ren làm giá đỡ. Bắt buộc phải lót đệm cao su hoặc gắn lò xo giảm chấn tại các điểm kết nối giữa quạt và giá treo.

Bước 2: Treo quạt và căn chỉnh thủy bình

• Cẩu hoặc nâng quạt đặt lên giá đỡ. Lúc này, bạn phải dùng thước thủy tĩnh (nivo) đặt lên lưng thân quạt.

• Điều chỉnh các đai ốc trên ty ren cho đến khi giọt nước của thước thủy nằm đúng tâm. Nếu quạt bị treo nghiêng, trọng lực sẽ kéo dồn về một bên, khi cánh quạt quay ở tốc độ hàng ngàn vòng/phút sẽ bị văng lệch tâm, phá hỏng vòng bi (bạc đạn) chỉ sau một thời gian ngắn.

Bước 3: Kết nối đường ống gió qua khớp nối mềm

• Tuyệt đối không bắn vít nối cứng đơ vỏ quạt vào hệ thống ống gió tôn mạ kẽm. Lực rung từ quạt sẽ truyền đi dọc theo hàng trăm mét ống tôn tạo ra tiếng ồn đinh tai nhức óc.

• Phải kết nối quạt và đường ống thông qua một đoạn Khớp nối mềm (Flexible joint) bằng bạt bọc silicon chống cháy dài khoảng 15 – 20 cm. Đầu nối này sẽ cô lập mọi rung động của quạt.

5. Đấu nối hệ thống điện: Yêu cầu an toàn “sống còn”

Đây là khâu quyết định sự an toàn của toàn bộ nhà xưởng và mạng lưới điện.

• Thiết bị đóng cắt bảo vệ: Dựa vào công suất ghi trên Nameplate của motor, chọn dây cáp điện có tiết diện phù hợp. Quạt công nghiệp bắt buộc phải đấu qua một Tủ điện điều khiển có chứa Aptomat (CB) và Relay nhiệt. Chức năng của Relay nhiệt là tự động ngắt mạch ngay lập tức khi motor bị quá dòng (do kẹt cánh, lệch pha), cứu motor khỏi nguy cơ cháy đen.

• Đấu nối tiếp địa (Grounding): Bắt buộc phải kéo một dây tiếp địa màu vàng sọc xanh nối từ vỏ gang của motor quạt hoặc khung quạt xuống hệ thống cọc tiếp địa của tòa nhà. Nếu vỏ motor bị rò điện rò rỉ, dòng điện sẽ truyền thẳng xuống đất thay vì giật chết người chạm vào.

• Đấu dây theo đúng sơ đồ: Mở hộp nối dây (Terminal box) trên lưng motor, nhìn kỹ mặt trong của nắp hộp để đấu dây theo đúng sơ đồ Sao (Y) hay Tam giác (Δ) tương ứng với nguồn điện nhà xưởng đang có.

6. Chạy thử nghiệm (Test Run) và nghiệm thu

Trước khi ký biên bản bàn giao, hệ thống phải được chạy rà trơn để kiểm tra các chỉ số kỹ thuật cuối cùng.

• Khởi động nhấp (Jogging): Đóng cầu dao điện khoảng 2 giây rồi lập tức ngắt ngay. Mắt nhìn vào cánh quạt đang trôi theo quán tính để xem cánh có quay đúng chiều mũi tên in trên vỏ quạt không. Nếu quạt 3 pha bị quay ngược chiều, nó vẫn hút gió nhưng yếu xìu. Bạn chỉ cần đảo vị trí 2 trong 3 sợi dây pha cấp nguồn là quạt sẽ quay đúng chiều lại.

• Đo thông số vận hành: Để quạt chạy ổn định khoảng 15 phút. Dùng Ampe kìm kẹp vào dây pha để đo dòng điện thực tế. Nếu Ampe thực tế thấp hơn hoặc bằng Ampe định mức ghi trên nhãn motor là hệ thống đạt chuẩn. Nếu dòng điện tăng vọt, phải tắt quạt ngay để kiểm tra xem cánh có bị cạ hoặc đường ống có bị tắc nghẽn ở đâu không.

• Nghiệm thu âm thanh: Lắng nghe xem có tiếng kim loại cọ xát lạch cạch hay tiếng hú rít bất thường nào không để siết lại các bu-lông bị lỏng.

7. Giải pháp thi công đồng bộ từ chuyên gia Nextfan

Lắp đặt quạt thông gió công nghiệp là một hạng mục cơ điện đòi hỏi sự chuẩn xác, tỉ mỉ và vật tư phải đạt chất lượng cao ngay từ khi xuất xưởng. Việc sử dụng quạt kém chất lượng với vỏ tôn mỏng manh, thiết kế lệch tâm sẽ khiến thợ thi công gặp vô vàn khó khăn khi cân chỉnh, vất vả sửa chữa khắc phục sự cố tiếng ồn.

Tại hệ sinh thái Nextfan, chúng tôi thấu hiểu nỗi vất vả của anh em kỹ thuật ngoài công trường. Chính vì vậy, mỗi sản phẩm quạt hướng trục mang thương hiệu Nextfan đều được thiết kế tối ưu hóa cho việc lắp đặt:

• Khung vỏ bằng thép cường lực hoặc tôn mạ kẽm siêu dày, thiết kế lỗ bích chờ sẵn chuẩn xác từng milimet.

• Bộ cánh quạt hợp kim nhôm đúc được cân bằng động kỹ thuật số ngay tại nhà máy, vận hành êm ái, triệt tiêu rung lắc.

• Tích hợp motor lõi đồng cao cấp, đầy đủ hộp nối điện an toàn chuẩn IP55, IP66 chống nước, chống bụi.

Xem thêm: Hệ thống hút khói hành lang sự cố PCCC

Đặc biệt, Nextfan luôn cung cấp đầy đủ Catalogue, bản vẽ CAD chi tiết cùng các phụ kiện thi công đồng bộ (khớp nối mềm chống cháy, lò xo giảm chấn), giúp nhà thầu thi công nhanh gọn, an toàn và nghiệm thu dễ dàng.

Bất cứ khi nào anh em kỹ thuật gặp vướng mắc về cách bố trí không gian, cần tính toán lực treo hay cần bản vẽ thiết kế thi công M&E, đội ngũ kỹ sư của chúng tôi luôn sẵn sàng đồng hành hỗ trợ miễn phí.

Nextfan – Làm mát cho cuộc sống!

📞 Hotline/Zalo Kỹ Thuật: 0913.834.085 (Tư vấn trực tiếp 24/7)