Cùng một chiếc quạt hút bụi túi vải, lắp đúng thì hút sạch bụi ở mọi máy; lắp sai thì máy gần hút mạnh, máy xa gần như không hút. Phần lớn lỗi nằm ở đường ống: ống quá nhỏ, quá dài, nhiều co gấp, nối nhánh vuông góc. Bài này hướng dẫn bố trí quạt và ống cho xưởng gỗ, xưởng cơ khí nhỏ dùng quạt hút bụi túi vải.

Tóm tắt

1. Chọn vị trí đặt quạt

Thông tin về công nghệ, sơ đồ và tính toán kỹ thuật lọc bụi túi vải được trình bày tại cẩm nang hệ thống lọc bụi túi vải.

Càng gần các máy càng tốt: ống càng ngắn, tổn thất càng ít. Lý tưởng là đặt quạt ở khoảng giữa các máy cần hút.
Đủ chiều cao: các model QHB cao khoảng 2,6 m do túi lọc treo phía trên; tránh đặt dưới gác lửng, dầm thấp.
Có lối thao tác: cần chỗ để giũ túi, tháo và đổ ngăn chứa bụi.
Xa khu sơn, khu thành phẩm và nguồn nhiệt, tàn lửa.

2. Chọn cỡ ống nhánh theo máy

Bắt đầu từ cổ hút trên từng máy: ống nhánh thường dùng đúng đường kính cổ hút. Với bụi gỗ, vận tốc gió trong ống thường được giữ khoảng 18–20 m/s để bụi không lắng đọng trong ống. Lưu lượng tương ứng tham khảo:

Đường kính ống	Lưu lượng ở khoảng 20 m/s
Ø80	khoảng 360 m³/h
Ø100	khoảng 565 m³/h
Ø120	khoảng 815 m³/h
Ø125	khoảng 885 m³/h
Ø150	khoảng 1.270 m³/h
Ø200	khoảng 2.260 m³/h

Cộng lưu lượng các máy chạy cùng lúc, thêm dự phòng, rồi so với lưu lượng của quạt. Bảng chọn nhanh model theo số máy có tại trang quạt hút bụi túi vải.

3. Ống chính và cách gom nhánh

Khi số máy nhiều hơn số miệng hút của quạt, các ống nhánh được gom vào một ống chính trước khi vào quạt:

Ống chính lớn dần về phía quạt: mỗi lần nhận thêm một nhánh, tiết diện ống chính tăng thêm tương ứng để giữ vận tốc gió ổn định.
Nối nhánh kiểu chữ Y, góc khoảng 30–45° theo chiều dòng khí. Tránh nối chữ T vuông góc: hai dòng khí va nhau gây tổn thất lớn.
Máy hút nhiều nhất đặt gần quạt nhất, máy hút ít đặt xa.
Không nối hai nhánh đối diện nhau tại cùng một điểm trên ống chính.

4. Co, ống mềm và van chặn

Co bán kính lớn: dùng co cong có bán kính bằng khoảng 1,5–2 lần đường kính ống, tránh co gấp 90° sắc cạnh.
Ống mềm càng ngắn càng tốt: ống ruột gà có gân bên trong gây tổn thất lớn hơn nhiều so với ống tôn thẳng; chỉ dùng đoạn ngắn nối vào máy.
Van chặn (cửa gió) trên từng nhánh: máy nào không chạy thì đóng lại để dồn lực hút cho máy đang chạy.
Có cửa thăm ở các đoạn dễ tắc để vệ sinh khi cần.

5. Những lỗi lắp đặt làm yếu lực hút

Ống nhánh nhỏ hơn cổ hút của máy: lưu lượng bị bóp lại ngay từ đầu.
Ống quá lớn so với lưu lượng: vận tốc giảm, bụi và phoi lắng đọng trong ống, lâu dần gây tắc.
Ống quá dài, quá nhiều co: quạt đủ lưu lượng trên bảng nhưng không đủ cột áp cho đường ống thực tế.
Mở tất cả van nhánh dù chỉ có 1–2 máy chạy.
Mối nối hở: hút gió lọt từ ngoài vào, giảm lực hút ở miệng máy.

Khi đã lắp mà vẫn hút yếu, xem cách đo kiểm tra trong bài quạt hút bụi bị yếu: cách đo để tìm đúng nguyên nhân.

6. Điện và an toàn

Dây điện, aptomat đủ tải theo công suất motor; các model từ 5.5HP dùng điện 3 pha 380V.
Kiểm tra chiều quay khi chạy thử (với motor 3 pha): quay ngược vẫn có gió nhưng lực hút giảm mạnh.
Ống kim loại nên được nối đất để hạn chế tích tĩnh điện với bụi gỗ mịn.
Không hút tàn lửa, phoi kim loại nóng vào hệ thống.

Khi nào nên chuyển sang hệ thống trung tâm?

Khi xưởng có nhiều máy chạy liên tục, đường ống dài khắp xưởng, lượng bụi lớn, một quạt túi vải di động sẽ phải giũ túi liên tục và khó giữ lực hút đều. Lúc đó nên làm hệ thống cố định có cyclone và buồng lọc đặt ngoài xưởng. Xem so sánh trong bài hệ thống hút bụi trung tâm và máy hút bụi di động.

Câu hỏi thường gặp

Ống hút dài tối đa bao nhiêu mét?

Không có con số cố định; phụ thuộc cột áp của quạt, cỡ ống, số co và lưu lượng. Nguyên tắc là đặt quạt gần máy nhất có thể và tính tổn thất đường ống trước khi chọn model.

Dùng ống nhựa PVC được không?

Có thể dùng cho xưởng nhỏ, nhưng ống nhựa dễ tích tĩnh điện với bụi gỗ mịn. Ống tôn mạ kẽm nối đất an toàn và bền hơn.

Có cần lắp cyclone trước quạt túi vải không?

Nên lắp khi máy ra nhiều phoi to (máy bào, máy cuốn). Cyclone tách phần lớn phoi và bụi thô, túi lọc chỉ phải giữ bụi mịn nên ít bít và bền hơn.

Gửi mặt bằng xưởng và danh sách máy để Congnghifan tính ống và chọn model quạt hút bụi túi vải phù hợp: Hotline/Zalo 0913.834.085.

Kiên thức hệ thống hút bụi

Lắp quạt hút bụi túi vải cho xưởng: bố trí ống, cỡ ống và những lỗi làm yếu lực hút